در حال حاضر در عصر دیجیتال زندگی میکنیم؛ عصری که تحت تأثیر اینترنت و فناوری بوده، به طوری که تمام جنبههای زندگی انسان را درگیر کرده است. با توجه به این شرایط، کسب و کارها در صورتی میتوانند به موفقیت دست پیدا کنند که هم جهت با این تغییرات باشند و از ابزارهای مرتبط با اینترنت و فناوری برای جلب مشتریان بیشتر و کسب درآمد استفاده کنند. روشهای مختلفی برای دستیابی به این هدف وجود دارد که با نام دیجیتال مارکتینگ یا بازاریابی دیجیتال شناخته میشود که در صورتی که به روش اصولی انجام شود، میتواند موفقیت یک سازمان یا کسب و کار در جذب مشتری را تضمین کند.
دیجیتال مارکتینگ چیست؟
مجموعه فعالیتهایی که به منظور تبلیغ یک محصول یا خدمت با استفاده از ابزارهای دیجیتال انجام میشود، دیجیتال مارکتینگ (Digital Marketing) نام دارد. به طور کل میتوان به همه فعالیتهایی که در بستر اینترنت به منظور تبلیغ محصول، خدمت، برند و همچنین بررسی رفتار مشتریان انجام میشود، بازاریابی دیجیتال گفت.
در این روش بازاریابی برخلاف بازاریابی سنتی، رضایت مشتریان در بالاترین سطح قرار دارد و به همین دلیل سازمانها و کسب و کارهای مختلف از ابزارهای متنوعی برای تحلیل رفتار مشتریان و ارائه تبلیغ در زمان مناسب به منظور دریافت بهترین بازخورد استفاده میکنند. با توجه به اینکه در دنیای امروز لحظه به لحظه بر کاربران اینترنت افزوده میشود، کسب و کارها به این نتیجه رسیدهاند که باید فعالیت در فضای اینترنت و استفاده از آن برای جلب مشتری را جدی گرفته و از تکنیکهای دیجیتال مارکتنیگ به صورت مؤثر استفاده کنند.
چرا دیجیتال مارکتینگ اهمیت دارد؟
این روش بازاریابی بر خلاف نوع سنتی به کسب و کارها کمک میکند که به مخاطب بیشتری دسترسی داشته باشند و بتوانند مشتریان بالقوه که احتمال خرید یک محصول یا خدمت توسط آنها زیاد است، را هدف قرار دهند. روشهای دیجیتال مارکتینگ در مقایسه با روشهای بازاریابی سنتی معمولا ارزانتر بوده و گستردگی و تنوع بیشتری دارند و این امکان را برای صاحب کسب و کار فراهم میکند که بتواند میزان موفقیت را به صورت لحظهای ارزیابی و اندازهگیری کند. از مهمترین دلایل اهمیت دیجیتال مارکتینگ میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- امکان متمرکز شدن بر روی مشتریان بالقوه
- ارزان بودن روشها در مقایسه با روشهای سنتی
- امکان رقابت با برندهای بزرگتر
- امکان تغییر آسان استراتژی بازاریابی
- امکان ارزیابی و اندازهگیری موفقیت بر اساس معیارهای مختلف
- بهبود نرخ تبدیل
انواع استراتژیهای دیجیتال مارکتینگ
همانطور که اشاره شد روشها و استراتژیهای مختلفی برای بازاریابی دیجیتال وجود دارد که کسب و کارها بر حسب نیاز میتوانند از یک یا چند استراتژی به صورت همزمان برای افزایش شهرت و اعتبار برند خود استفاده کنند. در ادامه با انواع این استراتژیها و کاربردهای هر کدام آشنا میشویم.
بهینهسازی موتورهای جستجو (SEO)
SEO یا Search Engine Optimization به فرایندی گفته میشود که در آن یک وبسایت به منظور کسب رتبه بالاتر در صفحه نتایج موتورهای جستجو مانند گوگل و دریافت ترافیک ارگانیک بهینهسازی میشود. سئو از روشهای مختلفی انجام شده و میتواند به شناخت بیشتر برند، محصول و خدمات یک کسب و کار کمک کند.
- سئوی درون صفحه (On Page SEO): تمرکز آن بر روی تمام محتوایی است که درون صفحات یک وبسایت وجود دارد.
- سئوی خارج از صفحه (Off Page SEO): تمرکز آن بر کلیه فعالیتهایی است که در خارج از صفحات وبسایت رخ میدهد.
- سئوی تکنیکال (Technical SEO): تمرکز آن بر روی بخش فنی یک سایت و نحوه کدنویسی صفحات مربوط به آن است که اصلیترین هدف آن افزایش سرعت بارگذاری صفحات در یک وبسایت است.
بازاریابی محتوا (Content Marketing)
یکی از استراتژیهای دیجیتال مارکتینگ است که در آن با هدف ایجاد آگاهی از برند و تولید سرنخ، به تولید و ارتقای محتوا پرداخته میشود. بازاریابی محتوا از کانالهای مختلف مانند پست وبلاگ، اینفوگرافیک و محتوای تصویری قابل اجرا بوده و اثرگذاری زیادی در معرفی برند خواهد داشت.
بازاریابی شبکههای اجتماعی (Social Media Marketing)
در این استراتژی از دیجیتال مارکتینگ، کسب و کارها از طریق حضور مداوم و مستمر در شبکههای اجتماعی که امروزه همهگیری پیدا کرده است، با مشتریان ارتباط برقرار کرده و برای افزایش آگاهی از برند و فروش بیشتر تلاش میکنند. در این روش کسب و کارها با پیدا کردن مشتریان بالقوه تلاش میکنند که اطلاعات بیشتری در خصوص خدمات و محصولات خود ارائه داده و فرصتی به منظور پاسخگویی به سوالات آنها نیز فراهم نمایند. امروزه شبکههای اجتماعی متعددی مانند اینستاگرام، لینکدین، تلگرام، فیسبوک، X (توییتر سابق) و غیره وجود دارد که از محبوبیت بالایی برخوردار بوده و کسب و کارها میتوانند بسته به نیاز و نوع مخاطبان یکی از این شبکهها را برای این استراتژی اقدام کنند.
اینفلوئنسر مارکتینگ (Influencer Marketing)
از دیگر استراتژیهای بازاریابی دیجیتال است که در سالهای اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته است. اینفلوئنسر مارکتینگ که با نام بازاریابی توسط افراد تأثیرگذار نیز شناخته میشود، به این صورت انجام میگیرد که کسب و کارها خدمات یا محصولات خود را از زبان افراد مهم و تأثیرگذار معرفی میکنند. این افراد به دلایل مختلف در نزد جامعه مشهور بوده و به دلیل محبوبیتی که دارند میتوانند بر روی نظر و انتخاب قشری از جامعه اثر بگذارند. این استراتژی را میتوان از طریق کانالهای مختلفی اجرا کرد اما معمولا شبکههای اجتماعی بستر مناسبی برای این شیوه از دیجیتال مارکتینگ هستند.
پرداخت به ازای کلیک (PPC)
در این استراتژی دیجیتال مارکتینگ روش کار به این صورت است که یک سایت به عنوان ناشر تبلیغات عمل کرده و محصول یا خدمات یک کسب و کار را بر اساس نیاز کاربران در اینترنت منتشر میکند. هر بار که یک کاربر بر روی تبلیغ کلیک کرده و وارد لینک مرتبط به آن شود، سایت میزبان یک هزینه مشخص دریافت میکند.
اتوماسیون بازاریابی (Marketing Automation)
یکی از استراتژیهایی است که در دیجیتال مارکتینگ مورد استفاده قرار میگیرد و در آن به کمک یک سری نرمافزارها و سایتها، فرایندهای اصلی بازاریابی به صورت اتوماتیک انجام میشود. در این روش از ابزارهای مختلفی مانند خبرنامههای ایمیلی، انتشار پست در شبکههای اجتماعی، ردیابی و گزارش کمپین و غیره استفاده میشود.
بازاریابی ایمیلی (Email Marketing)
بازاریابی ایمیلی یکی از مؤثرترین استراتژیهای دیجیتال مارکتینگ است که به منظور تبلیغ محتوا و محصول، اطلاعرسانی جشنوارهها و تخفیفها و به طور کلی هدایت افراد به سمت وب سایت مورد استفاده قرار میگیرد. در یک کمپین بازاریابی ایمیلی میتوان انواع ایمیل را ارسال کرد که شامل موارد زیر میشود:
- خبرنامه اشتراک وبلاگ
- ایمیل خوشامدگویی به مشتریان
- ایمیل حاوی نکات آموزشی به منظور پرورش مشتری (Customer Nurturing)
- ایمیل پیگیری به بازدیدکنندگانی که اقدام خاصی انجام دادهاند
- ایمیلهای مربوط به برنامه وفاداری
چگونه یک استراتژی دیجیتال مارکتینگ بسازیم؟
کسب و کارهای کوچک یا تازهکار باید برای موفقیت در بازار از یک استراتژی دیجیتال مارکتینگ مؤثر استفاده کنند تا بتوانند به کمک آن آگاهی از برند، مشارکت و فروش خود را به میزان قابل توجهی افزایش دهند. برای ساخت یک استراتژی بازاریابی دیجیتال باید به روش زیر عمل کرد:
- هدفگذاری SMART: ابتدا باید برای کسب و کار خود اهدافی مشخص کنید که قابل اندازهگیری، قابل دستیابی، مرتبط و دارای زمانبندی باشد.
- شناخت مخاطب: همانطور که اشاره شد مخاطب یا مشتری مهمترین اصل در دیجیتال مارکتینگ است. به همین دلیل شناخت مخاطب هدف که میتواند مشتری محصول یا خدمات یک کسب و کار باشد از اهمیت زیادی برخوردار است.
- تعیین بودجه: برای اجرای استراتژیهای دیجیتال مارکتینگ نیاز به هزینه دارید و تعیین بودجه این اطمینان را ایجاد میکند که سرمایه در جهت دستیابی به یک سری اهداف مشخص خرج میشود.
- انتخاب کانال مناسب: با توجه به حوزه کاری، مخاطبان هدف و بودجه بهترین کانال را انتخاب کنید.
- تجزیه، تحلیل و اصلاح: نتایج را به صورت مستمر ارزیابی کرده و در صورت نیاز استراتژی خود را اصلاح کنید.
سخن پایانی
تا به امروز هیچکدام از روشهای بازاریابی مانند دیجیتال مارکتینگ مؤثر نبوده است؛ به طوری که این شیوه از بازاریابی به قدری اهمیت پیدا کرد که در صورتی که کسب و کارها به آن اهمیت ندهند، نمیتوانند در این بازار رقابتی به موفقیت دست پیدا کنند. در صورتی که کسب و کارها استقبال بیشتری از ابزارها و استراتژیهای این بازاریابی داشته باشند، بیشتر شاهد رشد و توسعه کسب و کار خود خواهند بود.